RAPORT Z REALIZACJI DZIAŁAŃ

Projekt
umowa dotacji nr 0235/25/06011/EE-EE/D

Fundacja Ochrony Wielkich Jezior Mazurskich i działające przy FOWJM Mazurskie Centrum Edukacji Ekologicznej realizowało w październiku 2025 roku działania edukacyjne, dofinansowane przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie w ramach projektu „Mazurskie Zielone Lekcje – przyroda, woda, zrównoważony rozwój”.

Na projekt pozyskana została dotacja z WFOŚiGW w wysokości 50.000 zł, wartość zadania wynosi łącznie 56.700 zł (konkurs Zielony obiekt, zielone lekcje, obszar priorytetowy Kształtowanie świadomości proekologicznej i ochrona przyrody, cel tematyczny: Edukacja ekologiczna). Działania, w których zaplanowano udział 500 osób (docelowo aktywny udział wzięło 700 osób), realizowane były w Giżycku siedzibie Fundacji i na terenie gmin członkowskich, na mazurskich jeziorach, w kompleksach leśnych, parkach i rezerwatach, przyrodniczych perełkach regionu, na edukacyjnym eko szlaku gminy z obszaru MCEE.

700 osób, 629 uczniów, 57 nauczycieli, 14 edukatorów i przewodników, uczestniczyło w jesiennym cyklu 14 zielonych lekcji, zorganizowanych przez Fundację Ochrony Wielkich Jezior Mazurskich. To  10 wycieczek, 4 rejsy ornitologiczne, odwiedzone 2 parki krajobrazowe Mazurski Park Krajobrazowy i Puszcza Romincka, 2 nowoczesne, lokalne instytucje przyrodnicze Kumak w Urwitałcie i Memuak w Sztynorcie, warsztaty terenowe, eko artystyczne, ogniska integracyjne, zwiedzanie rezerwatów przyrody, poznawanie osób zaangażowanych w edukację i ochronę natury. Udział dzieci i młodzieży z 12 gmin Krainy Wielkich Jezior i 14 zaangażowanych w projekt szkół. To była prawdziwa lekcja przyrody.

Zielone lekcje, warsztaty, wyjazdy i rejsy edukacyjne odbywały się w ramach projektu „Mazurskie Zielone Lekcje – przyroda, woda, zrównoważony rozwój”, realizowanego przez Fundację Ochrony Wielkich Jezior Mazurskich i działające przy FOWJM Mazurskie Centrum Edukacji Ekologicznej. Fundacja zaprosiła partnerskie samorządy i szkoły do udziału w projekcie edukacji ekologicznej, dzięki wsparciu finansowemu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie. Dofinansowanie pozwoliło na pokrycie kosztów podróży, biletów wstępu, honorariów, warsztatów, rejsów i zorganizowanie wszystkich wyjazdów.

Cykl działań edukacyjnych realizowany był w październiku 2025 i obejmował ekologiczne rejsy statkiem z elementami ornitologii dla dzieci i młodzieży, które realizowaliśmy z ornitologiem Krzysztofem Pawlukojciem z Mazurskiej Przyrody, dzieci poznawały mazurskie akweny, konkretne gatunki ptaków i znaczenie siedlisk wodnych, to również wyprawy do Mazurskiego Centrum Edukacji Przyrodniczej Kumak w Urwitałcie k. Mikołajek, wyjątkowego miejsca na przyrodniczej mapie Mazur, wyjazdy edukacyjne do parków krajobrazowych i rezerwatów, Mazurskiego Parku Krajobrazowego i Ośrodka Edukacji Przyrodniczo-Kulturowej w Krutyni, tu mieści się siedziba Parku, Izba Przyrodnicza, „Galeria nad Mukrem” i Izba Pamięci Karola Małka, Puszczy Rominckiej, kompleksu leśnego stanowiącego część Pojezierza Litewskiego i siedziby Parku Krajobrazowego Puszczy Rominckiej w Żytkiejmach, już na Mazury Garbate, gdzie znajduje się Ogród Dydaktyczny „Romintarium”, Piwniczka z ekspozycją nietoperzową i sala edukacyjna „Mokradła Puszczy Rominckiej”. I po raz pierwszy zawitaliśmy z edukacyjnymi wizytami do Multimedialnego Centrum Żeglarstwa i Ekologii Memuak w Sztynorcie k. Węgorzewa, gdzie było nie tylko interaktywne zwiedzanie, ale i kulturowo-przyrodnicze „Warsztaty kreatywne z naturą”, temat przewodni „Papier czerpany z płatkami kwiatów” i „Cyjanotypia”.

„Dzięki świetnej współpracy z lokalnymi instytucjami i wsparciu WFOŚiGW, angażujemy kolejne szkoły w ciekawe spotkania przyrodnicze i zapraszamy na eko wycieczki, dzięki którym możemy przybliżyć młodym ludziom dziedzictwo naturalne i kulturowe regionu, bogactwo fauny i flory Mazur. Są to działania terenowe, terenowe lekcje, rejsy ekologiczne po mazurskich jeziorach, wycieczki do rezerwatów i parków krajobrazowych, wyjazdy studyjne i warsztaty praktyczne, rozwijające świadomość ekologiczną wśród dzieci i młodzieży z regionu Wielkich Jezior Mazurskich. Edukacja przez doświadczenie, w formie bezpośredniego kontaktu z lokalną przyrodą, zamiast wyłącznie teoretycznego przekazu. To misja edukacyjna Fundacji.”

Projekt tworzy warunki do nauki przez doświadczanie i wypełnia w tym zakresie edukacyjną lukę, wykorzystując naturalne zasoby regionu i lokalną infrastrukturę edukacyjną na Mazurach jak KUMAK i MEMUAK. Zajęcia prowadzone są przez doświadczonych edukatorów, leśników, przyrodników i animatorów edukacji nieformalnej. Łączymy naukę w terenie z elementami warsztatowymi, kulturowymi i ornitologicznymi. Rejsy edukacyjne po jeziorach to unikalny sposób na poznanie zależności między wodą, klimatem i różnorodnością biologiczną. Uczestnicy nie tylko zdobywają wiedzę, ale doświadczają praktycznego znaczenia, a elementy dziedzictwa kulturowego Mazur powiązane są z refleksją nad wpływem człowieka na środowisko.

Celem „Mazurskich Zielonych Lekcji – przyroda, woda, zrównoważony rozwój” jest wzrost świadomości proekologicznej dzieci i młodzieży w regionie Wielkich Jezior Mazurskich przez udział w działaniach edukacyjnych, realizowanych bezpośrednio w przestrzeni przyrodniczej. Brak kontaktu z przyrodą, zwłaszcza w pokoleniu cyfrowym, powoduje obniżenie wrażliwości ekologicznej i oddala młodzież od realnych problemów środowiskowych. Projekt ma przywrócić te relacje przez zintegrowane i atrakcyjne formy edukacji przyrodniczej, dopasowane do uczestników i ich wieku. I to się w projekcie udało. Zaangażowanie, skupienie, wyciszenie, zainteresowanie i ciekawość, o tym mówili nauczyciele i edukatorzy w relacjach ze spotkań z młodymi ludźmi. To dla nas najważniejsze. Uwrażliwiać na naturę, na to co wokół nas.

DZIAŁANIA

1. Memuak | 3 spotkania i warsztaty

Zajęcia przeprowadzono w Multimedialnym Centrum Żeglarstwa i Ekologii Memuak w Sztynorcie k. Węgorzewa, gdzie odbyło się interaktywne zwiedzanie obiektu, z poznawaniem dzikiego, faunistycznego Rezerwatu przyrody Sztynort, interaktywne oraz kulturowo-przyrodnicze „Warsztaty kreatywne z naturą”, temat przewodni „Papier czerpany z płatkami kwiatów” i „Cyjanotypia” z Pauliną Polcyn-Nowacką, współpraca i koordynacja Memuak Marta Bura-Jankowska.

Udział w spotkaniach wzięli uczniowie i nauczyciele (125 uczniów, 14 nauczycieli, łącznie 139 osób):
– 27.10.2025 Szkoła Podstawowa w Nakomiadach | gmina Kętrzyn,
– 28.10.2025 Szkoła Podstawowa im. Janusza Korczaka w Sorkwitach,
– 29.10.2025 Szkoła Podstawowa w Gawlikach Wielkich | gmina Wydminy.

Memuak to miejsce, gdzie świat natury i żeglarstwa spotyka się z nowoczesną technologią i edukacją. To miejsce idealne dla pasjonatów przyrody, entuzjastów żeglarstwa oraz wszystkich, którzy chcą zgłębić tajniki mazurskiego środowiska. Sztynorckie eMuzeum Środowiska to interaktywna, multimedialna wystawa, która pozwala poznać różnorodność roślin, zwierząt i krajobrazu naszych okolic, dowiedzieć się, jak dbać o wspólne, naturalne bogactwo, ziemię, wodę i powietrze. To interaktywna, edukacyjna przygoda, angażująca odbiorców w każdym wieku. W eMuzeum można sprawdzić na przykład jak długo rozkłada się guma do żucia, można spróbować zaryczeć jak sztynorcki łoś i posłuchać efektów dźwiękowych, sprawdzić swoją wiedzę w zakresie recyklingu, czy zajrzeć na dno jeziora i wyłowić ukryte tam skarby. W eMuzeum żeglarstwa można nauczyć się także wiązać węzły żeglarskie, poznać podstawy żeglowania i budowy jachtów, wziąć udział w wirtualnych regatach na jeziorze, i poznać dziedzictwo historyczne regionu.

Memuak to unikalne miejsce na Mazurach, łączące muzeum, przestrzeń coworkingową, edukacyjną i kulturalną, zlokalizowaną w odrestaurowanych budynkach dawnego spichlerza i oficyny pałacowej we wsi Sztynort, cichej portowej miejscowości, położonej w północnej części Mazur nad jeziorem Dargin. Budynek jest zabytkiem odrestaurowanym w innowacyjny sposób. Neogotyckie mury spichlerza z XIX kryją dziś w sobie unikalną i kreatywną przestrzeń. W środku znajdują się multimedialne ekspozycje muzealne, centrum gamingowe, nowoczesna przestrzeń do zdalnej pracy, potężne serwery i centrum obliczeniowe, sale szkoleniowe i przestrzeń do spotkań, kulturalnych, literackich, czy konferencji.    

Więcej w artykule FOWJM: Świat natury w sztynorckim Memuaku | „Mazurskie Zielone Lekcje”
http://jeziora.com.pl/2025/10/29/swiat-natury-w-sztynorckim-memuaku-mazurskie-zielone-lekcje/

2. Kumak | 3 spotkania i warsztaty

Na trasie „zielonych lekcji” było Mazurskie Centrum Bioróżnorodności i Edukacji Przyrodniczej KUMAK im. prof. K. A. Dobrowolskiego w Urwitałcie koło Mikołajek, które odwiedzili w ramach jesiennego projektu edukacji ekologicznej uczniowie i nauczyciele, by móc poznać świat przyrody z bliska, w przyjazny i ciekawy sposób (143 uczniów, 15 nauczycieli, łącznie 158 osób):
– 22.10.2025 Zespół Szkół Samorządowych w Stradunach | gmina Ełk,
– 23.10.2025 Szkoła Podstawowa im. gen. Józefa Bema w Bemowie Piskim | gmina Biała Piska,
– 24.10.2025 Szkoła Podstawowa im. Kurta Obitza w Węgielsztynie i Szkoła Podstawowa im. Bohaterów Września w Radziejach | gmina Węgorzewo.

Kumak to obowiązkowy punkt na szlaku przyrodniczych wypraw. Mazurskie Centrum Bioróżnorodności i Edukacji KUMAK w Urwitałcie koło Mikołajek znajduje się na terenie Mazurskiego Parku Krajobrazowego. Stacja terenowa Wydziału Biologii UW funkcjonuje tu od lat 70. XX w., a obecnie stanowi niezwykle nowoczesne centrum badań nad bioróżnorodnością i unikalne miejsce edukacji ekologicznej. To jedyny w swoim rodzaju obiekt i interaktywne centrum nauki – jedyne w Europie, poświęcone ekosystemom małych zbiorników wodnych, prezentujące żywe zwierzęta, rośliny i procesy zachodzące w środowisku, stworzone i opowiedziane przez naukowców z Uniwersytetu Warszawskiego, w taki sposób, by każdy odwiedzający, w bardzo przystępny i ciekawy sposób mógł dowiedzieć się, co piszczy w otaczającej nas przyrodzie, a właściwie co pływa w małych zbiornikach wodnych, mokradłach, a nawet kałużach.

Miejsce o małych zbiornikach wodnych, na Wielkich Jeziorach Mazurskich, które polecamy odwiedzić każdemu. I tu z wielką przyjemnością zabieramy grupy dzieci, młodzieży i dorosłych w ramach działań MCEE. Naszą przewodniczką podczas jesiennego cyklu była edukatorka Anna Zaborowska.

Więcej w artykule FOWJM: „Jest takie miejsce Kumak”
http://jeziora.com.pl/2025/10/30/jest-takie-miejsce-kumak/

3. Mazurski Park Krajobrazowy | 2 spotkania i warsztaty

Wycieczki zorganizowane zostały z udziałem dzieci z dwóch szkół podstawowych, uczniów i nauczycieli (92 uczniów, 7 nauczycieli, łącznie 99 osób):
– 23.10.2025 Szkoła Podstawowa im. Bojowników o Polskość Warmii i Mazur, Zespół Szkolno-Przedszkolny w Rynie,
– 30.10.2025 Szkoła Podstawowa im. Ignacego Krasickiego w Świętajnie.

Wyprawy obejmowały wizyty w siedzibie Mazurskiego Parku Krajobrazowego, mieszczącej się w zabytkowym budynku w Krutyni, przy której funkcjonuje Ośrodek Edukacji Przyrodniczo-Kulturowej z Izbą Przyrodniczą i ekspozycją przybliżającą typy siedlisk charakterystycznych dla Mazurskiego Parku Krajobrazowego, jak las, jezioro, rzeka czy łąka, gdzie zgromadzono ponad 300 eksponatów, tu również jest Izba Pamięci Karola Małłka, Galeria „Nad Mukrem” z czasowymi wystawami, sala edukacyjna i Ośrodek Okresowej Rehabilitacji Bocianów. Każda wizyta była połączeniem świata natury, kultury i sztuki, zwieńczona spacerem na parkowych ścieżkach i ogniskiem integracyjnym.

Mazurski Park Krajobrazowy utworzono 1977 r. w celu ochrony unikatowych nie tylko na skalę regionalną, ale i europejską wartości przyrodniczych, historycznych i kulturowych. To najstarszy w województwie warmińsko-mazurskim i jeden z największych parków krajobrazowych w Polsce. Jego powierzchnia wynosi ponad 562 km2. W granicach Parku znajduje się największe w Polsce jezioro Śniardwy oraz północna część Puszczy Piskiej, a unikalną atrakcją szlak kajakowy rzeki Krutyni, uznawany za jeden z najpiękniejszych w kraju. Ukształtowanie terenu, bogactwo i różnorodność świata roślin i zwierząt, obfitość lasów, torfowisk, jezior i wód płynących, sprawia, że każdy to idealne miejsce obcowania i poznawania przyrody.

Dyrektorem Mazurskiego Parku Krajobrazowego jest Krzysztof Wittbrodt, z którym realizowana jest ścisła współpraca i kolejne ekologiczne inicjatywy w Krainie Wielkich Jezior.

Mazurski Park Krajobrazowy to wyjątkowe miejsce, które mamy na wyciągniecie ręki, by poznawać świat natury na żywo, to teren obszaru chronionego Rezerwatu Biosfery MAB „Jeziora Mazurskie”, znajdującego się na liście UNESCO (MaB), jedynego rezerwatu biosfery w województwie. Na terenie Parku wytyczone są ścieżki przyrodnicze i szlaki rowerowe o łącznej długości ponad 150 km, są wieże do obserwacji ornitologicznych, kładki, pomosty. Przewodnikiem na trasie Ścieżki przyrodniczej „Rezerwat Zakręt” podczas październikowych wizyt, był edukator Piotr Bogdaszewski.

Formuła takich przyrodniczych wycieczek, ma pokazywać mieszkańcom jakie mamy na Mazurach, w najbliższej okolicy, eko lokalizacje, które odwiedzić po prostu trzeba. Wyjątkowym miejscem jest sam Kumak, położony na terenie Mazurskiego Parku Krajobrazowego, ważny punkt na edukacyjnym szlaku, gdzie możemy poznawać przyrodę na żywo, niezależnie od wieku i wiedzy jaką posiadamy, wystawy są dostępne dla każdego, a informacje przekazywane w bardzo przystępny sposób i warto, by takie miejsca poznawać lokalnie. „Zielone lekcje” stanowią ku temu idealną okazję. Zarówno dzieci jak i dorośli, nauczyciele, dyrektorzy szkół, często po raz pierwszy mają okazję usłyszeć i odwiedzić te miejsca, by potem kontynuować współpracę z Fundacją i bezpośrednio z placówkami przyrodniczymi.

Więcej w artykule FOWJM: Mazurski Park Krajobrazowy i “Mazurskie Zielone Lekcje
http://jeziora.com.pl/2025/10/30/mazurski-park-krajobrazowy-i-mazurskie-zielone-lekcje/

4. Puszcza Romincka | 2 spotkania i warsztaty

Kolejnym ważnym punktem na mapie eko eksploracji był Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej z siedzibą w Żytkiejmach, który odwiedzili uczniowie i nauczyciele (88 uczniów, 7 nauczycieli, łącznie 95 osób):
– 28.10.2025 Szkoła Podstawowa nr 3 im. Jana Pawła II w Olecku,
– 29.10.2025 Szkoła Podstawowa nr 1 z Oddziałami Integracyjnymi im. Mikołaja Kopernika w Gołdapi.

Puszcza Romincka to kompleks leśny stanowiący część Pojezierza Litewskiego. Wyjazdy organizowane były  do siedziby Parku Krajobrazowego Puszczy Rominckiej w Żytkiejmach, na Mazury Garbate, gdzie znajduje się Ogród Dydaktyczny „Romintarium”, Piwniczka z ekspozycją nietoperzową i sala edukacyjna „Mokradła Puszczy Rominckiej”. Dzieci uczestniczyły w prelekcjach i interaktywnych warsztatach, angażujących zarówno starszych jak i młodszych, którym dedykowana jest na terenie Parku edukacyjna gra terenowa.

Na zakończenie wizyt była również możliwość organizacji ogniska integracyjnego, będącego jednocześnie czasem podsumowania spotkań z przyrodnikami, zdobytej wiedzy i ciekawych doświadczeń. Dyrektorem Parku Krajobrazowego jest Jaromir Krajewski, który ze swoją świetną ekipą edukatorów pokazuje nam świat natury i dzikiej przyrody. 

Więcej w artykule FOWJM: Poznajemy Puszczę Romincką | “Mazurskie Zielone Lekcje
http://jeziora.com.pl/2025/10/29/poznajemy-puszcze-romincka-mazurskie-zielone-lekcje/

5. Ekologiczne rejsy statkiem | 4 spotkania ornitologiczne

Rejsy edukacyjne po szlaku Wielkich Jezior Mazurskich odbyły się z udziałem uczniów i nauczycieli (181 uczniów, 14 nauczycieli, łącznie 195 osób):
– 21.10.2025 Zespół Szkół Ogólnokształcących w Wydminach,
– 22.10.2025 Ośrodek Kształcenia Zawodowego w Giżycku, Liceum Ogólnokształcące Oddziały Przygotowania Wojskowego oraz Liceum Ogólnokształcące Oddziały o profilu Straży Granicznej i Policji,
– 27.10.2025 Szkoła Podstawowa im. Ireny Sendlerowej w Warpunach z siedzibą w Zyndakach | gmina Sorkwity,
– 30.10.2025 Szkoła Podstawowa w Szestnie | gmina Mrągowo.

Rejsy miały charakter edukacyjny, we współpracy z gminami na wodne poznawanie świata zapraszane były dzieci, uczniowie szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Rejsy odbywały się na jeziorze Kisajno. Uczestnicy podczas rejsu dowiadywali się o zasobach naturalnych Wielkich Jezior Mazurskich, bioróżnorodności i właściwych zachowaniach na wodzie, z poszanowaniem natury. Specjalnym elementem rejsów były spotkania z ornitologiem Krzysztofem Pawlukojciem, wspólne poznawanie i obserwacje ptaków, konkretne gatunki ptaków i znaczenie siedlisk wodnych:

„Jeśli chcemy obserwować ptaki wodne na mazurskich jeziorach, musimy przede wszystkim znaleźć odpowiednie miejsce przy brzegu zbiornika, z dobrym dojściem do wody i dogodną widocznością. Najczęściej są to plaże, pomosty, mola lub porty. Jednak prawie nigdy z jednego punktu nie będziemy mieli widoku obejmującego cały akwen. Żeby skontrolować powierzchnię dużego jeziora, trzeba przemieszczać się i szukać wielu równomiernie oddalonych stanowisk, co wcale nie jest takie łatwe. Obserwowanie ptaków z brzegu wymaga dużych zasobów cierpliwości i uwagi. Zwykle duże stada oddalone są daleko od brzegu, a odbijające się w wodzie słońce lub fale skutecznie utrudniają identyfikację gatunków. W takich przypadkach niezbędne jest korzystanie z lunety. Zupełnie inne możliwości otwierają się podczas ornitologicznych rejsów.

Z pokładu statku możemy podziwiać świat ptaków wodnych z innej perspektywy. Przede wszystkim znajdujemy się bliżej centrum wydarzeń, możemy przeglądać niedostępne zatoki, trzcinowiska i przybrzeżne zarośla. Ptaki są bardziej dostępne, widoczne i mniej płochliwe. Pływające duże jednostki nie powodują u skrzydlatych rezydentów tak nerwowych reakcji, jak czające się sylwetki ludzi z lornetkami, czy lunetami przy brzegu. W tym przypadku mamy szansę w jakimś stopniu wtopić się w wodny świat i poczuć klimat tętniącej przyrody.

Szczególny urok mają rejsy późnojesienne, kiedy ruch na szlakach wielkich jezior ogranicza się już do minimum, a my możemy stanąć oko w oko, niemal sam na sam, z dziką mazurską naturą. Przede wszystkim jednak o tej porze roku mamy czas jesiennej migracji. Ogromne stada ptaków wodnych z północy kontynentu wędrują w kierunku południowo – zachodnim, a nasze rozległe jeziora stają się dla nich w tym okresie doskonałym miejscem do żerowania i odpoczynku. To wspaniała okazja do obserwowania dużych zgrupowań kaczek: gągołów, czernic, czy głowienek. Czasami trafiają się również gatunki ptaków, które gnieżdżą się na dalekiej północy i tylko w okresie przelotów możemy zobaczyć je na terenie naszego kraju. Do takich wyjątkowych gości możemy zaliczyć m.in. uhle, markaczki, bielaczki, nury czarnoszyje, nury rdzawoszyje, perkozy rogate, czy łabędzie czarnodziobe.” 

Krzysztof Pawlukojć | giżycczanin, doświadczony ornitolog i edukator, miłośnik przyrody i ptaków, założyciel stowarzyszenia Miłośników Mazurskiej Przyrody, organizator konferencji ornitologicznych, członek Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków, autor licznych publikacji, artykułów, felietonów, tekstów popularnonaukowych, ukazujących się w pismach „Przyroda Polska”, „Salamandra”, „Dzikie Życie”, „Natura. Przyroda Warmii i Mazur”. Doradca Burmistrza Giżycka ds. ornitologii. Przez lata systematycznej działalności wypracował sobie miano „giżyckiego pana od ptaków”. Pięknie świat ptaków przed nami odkrywa i o nich opowiada.

Więcej w artykule FOWJM „Pan od ptaków i ornitologiczne rejsy | “Mazurskie Zielone Lekcje” http://jeziora.com.pl/2025/11/07/pan-od-ptakow-i-ornitologiczne-rejsy-mazurskie-zielone-lekcje/

Dziękujemy za wsparcie projektu i dofinansowanie ekologicznych lekcji w terenie
Wojewódzkiemu Funduszowi Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie
oraz zaangażowanie w działania naszym Partnerom – członkowskim gminom FOWJM w obszarze działania Mazurskiego Centrum Edukacji Ekologicznej, lokalnym instytucjom przyrodniczym
i chętnie biorącym udział w eko inicjatywach szkołom, uczniom, dzieciom, młodzieży, rodzicom,
dyrektorom i nauczycielom, całej społeczności szkolnej!

Organizator: Fundacja Ochrony Wielkich Jezior Mazurskich
www.jeziora.com.pl

Artykuł podsumowujący projekt FOWJM „Ponad 600 dzieci i 57 nauczycieli wzięło udział w „Mazurskich Zielonych Lekcjach”
jeziora.com.pl/2025/10/31/ponad-600-dzieci-i-57-nauczycieli-wzielo-udzial-w-mazurskich-zielonych-lekcjach/

Raport z realizacji projektu „Mazurskie Zielone Lekcje” do pobrania na stronie FOWJM
DO POBRANIA

Korzystamy z dofinansowania
Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie
www.wfosigw.olsztyn.pl

#FOWJM #mcee #RazemdlaMazur #ochronajezior #ochronaprzyrody
#turystykaregionalna #turystykaregeneratywna #edukacja

opracowanie: FOWJM / M. Kulas-Szyrmer
zdjęcie nagłówkowe: Rejs ornitologiczny ZSO w Wydminach 21.10.2025 fot. Janina Dubnicka 
zdjęcia: FOWJM / szkoły biorące udział w projekcie

Giżycko, 12 listopada 2025 roku